โครงการพัฒนาศักยภาพและยกระดับการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมริมน้ำสู่การพัฒนาเมืองน่าอยู่ ชุมชนตลาดน้ำอัมพวา ตำบลอัมพวา อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม เป็นโครงการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยมีวัตถุประสงค์ 1.) เพื่อออกแบบและพัฒนาโครงข่ายเส้นทางรถรางและต้นแบบรถรางโดยสารบริการรับส่งนักท่องเที่ยว สร้างอัตลักษณ์ยกระดับการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์วัฒนธรรมชุมชน 2.) เพื่อออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์และบรรจุภัณฑ์สร้างสรรค์จากอัตลักษณ์วัฒนธรรมริมน้ำทรัพยากรธรรมชาติชุมชน ส่งเสริมอาชีพใหม่ สร้างความหลากหลายสินค้า ยกระดับสินค้า OTOP ชุมชน 3.) เพื่อพัฒนาศักยภาพพื้นฐานชุมชนด้านสังคมและเศรษฐกิจ โดยการประยุกต์ใช้การจัดการทางเทคโนโลยีสารสนเทศอย่างมีประสิทธิภาพ 4.) เพื่อเป็นแผนพัฒนาศักยภาพและยกระดับการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมริมน้ำ ชุมชนตลาดน้ำอัมพวา ตำบลอัมพวา อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม สู่การพัฒนาเมืองน่าอยู่ พื้นที่วิจัย ได้แก่ ชุมชนตลาดน้ำอัมพวา ตำบลอัมพวา อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม โดยใช้วิธีการคัดเลือกแบบเจาะจง กลุ่มเป้าหมาย คือ ชาวชุมชนตลาดน้ำอัมพวา และบุคลากรของหน่วยงานส่วนท้องถิ่นที่เกี่ยวข้องการนำองค์ความรู้ระบุไว้ รวม 50 คน โดยคัดเลือกตามเกณฑ์ที่กำหนดไว้ ซึ่งสรุปโครงการวิจัยย่อยที่ครอบคลุมความต้องการและตรงตามเป้าประสงค์เพื่อการแก้ปัญหาให้ตรงกับความต้องการของชุมชนเพื่อการพัฒนาที่สามารถเพิ่มศักยภาพและการยกระดับให้การท่องเที่ยวและการบริการมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น ทั้งทางด้านกายภาพที่สนับสนุนการท่องเที่ยว การพัฒนาระบบเทคโนโลยีสารสนเทศที่ช่วยให้เพิ่มศักยภาพการท่องเที่ยว การพัฒนาผลิตภัณฑ์ที่สร้างอัตลักษณ์ สร้างรายได้ ส่งเสริมเศรษฐกิจในชุมชน เพื่อนำไปสู่สังคม และเมืองน่าอยู่ยิ่งขึ้น ประกอบด้วยโครงการย่อย 1.) โครงการออกแบบและพัฒนาโครงข่ายเส้นทางรถรางและต้นแบบรถรางโดยสารบริการรับส่งนักท่องเที่ยว สร้างอัตลักษณ์ยกระดับการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์วัฒนธรรมชุมชน 2.) โครงการออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์และบรรจุภัณฑ์สร้างสรรค์จากอัตลักษณ์วัฒนธรรมริมน้ำทรัพยากรธรรมชาติชุมชน ส่งเสริมอาชีพใหม่ สร้างความหลากหลายสินค้า ยกระดับสินค้า OTOP ชุมชน 3.) โครงการพัฒนาศักยภาพพื้นฐานชุมชนด้านสังคมและเศรษฐกิจโดยการประยุกต์ใช้การจัดการทางเทคโนโลยีสารสนเทศอย่างมีประสิทธิภาพ วิธีดำเนิน การวิจัยในหลากหลายมิติ คือ การออกแบบและพัฒนาโครงข่ายเส้นทางรถรางและต้นแบบรถรางโดยสารบริการรับส่งนักท่องเที่ยว การออกแบบอาคารสถาปัตยกรรม การออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์ บรรจุภัณฑ์ที่ให้เกิดอัตลักษณ์และสอดคล้องกับการส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์วัฒนธรรม การสร้างต้นแบบ การทดสอบและการประเมินความพึงพอใจ ตลอดจนการเผยแพร่องค์ความรู้ขยายผลสู่ชุมชน ผลการวิจัยพบว่า โครงการย่อย ทั้ง 3 ในด้านการออกแบบและพัฒนาโครงข่ายเส้นทางรถรางและต้นแบบรถรางโดยสารบริการรับส่งนักท่องเที่ยว การออกแบบผลิตภัณฑ์และบรรจุภัณฑ์ที่สร้างสรรค์จากอัตลักษณ์วัฒนธรรมริมน้ำทรัพยากรธรรมชาติชุมชน การพัฒนาศักยภาพพื้นฐานชุมชนด้านสังคมและเศรษฐกิจ โดยการประยุกต์ใช้การจัดการทางเทคโนโลยีสารสนเทศอย่างมีประสิทธิภาพ ผลการประเมินความพึงพอใจ อยู่ในเกณฑ์ดีมากที่สุด และผู้วิจัยเสนอแนะแนวทางเพื่อการพัฒนาด้านกายภาพเชิงนโยบายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จากการดำเนินการวิจัยแสดงให้เห็นว่า การออกแบบต้นแบบในโครงการวิจัยที่ใช้หลักการออกแบบที่มีความสอดคล้องกับบริบท กายภาพพื้นที่ โดยใช้แนวความคิดอารยสถาปัตยกรรมและการหาอัตลักษณ์เฉพาะของชุมชน ได้แก่ เรือนพื้นถิ่นของชุมชน และสร้างความหลากหลายรูปแบบให้เป็นทางเลือก ส่งผลทำให้ชุมชนเกิดความพึงพอใจในรูปแบบการออกแบบซึ่งเป็นรูปแบบของเอกลักษณ์ชุมชนตัวเอง นอกจากนี้การสร้างกระบวนการมีส่วนร่วมในการวิจัยยิ่งทำให้ชุมชนเกิดการรับรู้และเกิดความรู้สึกร่วมอย่างมาก ดังนั้นผู้วิจัยสามารถสรุปผลได้ว่า นอกจากผลการวิจัยได้ผลผลิตออกมาเป็นนวัตกรรมด้านการออกแบบที่ผ่านกระบวนการมีส่วนร่วมของชุมชนแล้ว นอกจากนี้ยังจำเป็นต้องให้ผู้มีอำนาจที่เกี่ยวข้องในพื้นที่ ได้แก่ หน่วยงานบริหารส่วนท้องถิ่น นำเอานวัตกรรมนี้ ไปใช้ประโยชน์จริงและนำสร้างแผนนโยบายที่เกิดประโยชน์แก่ชุมชนด้วย เพื่อให้เกิดความยั่งยืนของพื้นที่ด้านการท่องเที่ยวมากยิ่งขึ้น