โครงการ นวัตกรรมการแปรรูปผักตบชวาสู่การพัฒนาผลิตภัณฑ์และบรรจุภัณฑ์อัตลักษณ์ชุมชนสนับสนุนการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมและตลาดสีเขียว เพื่อการพัฒนาชุมชนผู้สูงวัย กลุ่มวิสากิจชุมชนท่องเที่ยวตลาดคลองสวน ๑๐๐ ปีและวิสากิจชุมชนเกษตรสุขสรรค์คลองกระแชงเตย จังหวัดสมุทรปราการ เป็นโครงการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยมีวัตถุประสงค์ 1.) เพื่อศึกษา วิเคราะห์ต้นทุนทางธรรมชาติ เชิงวัฒนธรรมชุมชน สู่การสร้างอัตลักษณ์รูปแบบผลิตภัณฑ์ บรรจุภัณฑ์จากวัสดุทางธรรมชาติ เพื่อรักษาสิ่งแวดล้อม 2.) เพื่อออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์ บรรจุภัณฑ์ สร้างอัตลักษณ์วัฒนธรรมส่งเสริมตลาดสีเขียวและการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม 3.) เพื่อบูรณาการองค์ความรู้เทคโนโลยีถ่ายทอดสู่หน่วยงานและชุมชนผู้สูงวัย ส่งเสริมอาชีพ สังคมและเศรษฐกิจ กลุ่มวิสากิจชุมชนท่องเที่ยวตลาดคลองสวน ๑๐๐ ปีและวิสากิจชุมชนเกษตรสุขสรรค์คลองกระแชงเตย จังหวัดสมุทรปราการ พื้นที่วิจัย ได้แก่ ชุมชนตลาดคลองสวน ๑๐๐ ปี และ ชุมชนเกษตรสุขสรรค์คลองกระแชงเตย จังหวัดสมุทรปราการ โดยใช้วิธีการคัดเลือกแบบเจาะจง กลุ่มเป้าหมาย คือ วิสาหกิจชุมชนตลาดคลองสวน ๑๐๐ ปี และวิสาหกิจชุมชนเกษตรสุขสรรค์คลองกระแชงเตย จังหวัดสมุทรปราการ รวม 50 คน โดยคัดเลือกตามเกณฑ์ที่กำหนดไว้ วิธีดำเนินการวิจัยในหลากหลายมิติ คือ การออกแบบและพัฒนาต้นแบบผลิตภัณฑ์จักสานจากเส้นใยผักตบชวา เพื่อส่งเสริมอาชีพและส่งเสริมอัตลักษณ์พื้นถิ่น ต้นแบบผลิตภัณฑ์ของที่ระลึกจากการแปรรูปผักตบชวา เพื่อส่งเสริมอาชีพและส่งเสริมอัตลักษณ์พื้นถิ่น ต้นแบบบรรจุภัณฑ์อัตลักษณ์พื้นถิ่นจากผักตบชวา ส่งเสริมการขายและการท่องเที่ยว การสร้างต้นแบบ การทดสอบและการประเมินความพึงพอใจ ตลอดจนการเผยแพร่องค์ความรู้ขยายผลสู่ชุมชน ผลการวิจัยพบว่า ผลงานวิจัย ได้แก่ ต้นแบบ ผลิตภัณฑ์จักสานจากเส้นใยผักตบชวา ต้นแบบผลิตภัณฑ์ของที่ระลึกจากการแปรรูปผักตบชวา ต้นแบบบรรจุภัณฑ์ผักตบชวา รวมทั้งการอบรมให้สู่ชุมชน มีผลการประเมินความพึงพอใจของผู้เข้าร่วม อยู่ในเกณฑ์ดีมากที่สุด เนื่องจากการนำทรัพยากรทางธรรมชาติ ได้แก่ ผักตบชวา ที่มีจำนวนมากในพื้นที่ สร้างปัญหากับคุณภาพน้ำในแหล่งน้ำ สามารถนำมาแปรรูปแล้วสร้างสรรค์ผลิตภัณฑ์ บรรจุภัณฑ์ใหม่ๆ เป็นรูปแบบของเอกลักษณ์ชุมชนตัวเอง และสนับสนุนการท่องเที่ยวตลาดสีเขียวและการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม ส่งเสริมรายได้ สร้างอาชีพให้คนในพื้นที่ ทั้งพัฒนากำลังคนกลุ่มผู้สูงวัยและกลุ่มวิสากิจชุมชนท่องเที่ยวตลาดคลองสวน ๑๐๐ปี และวิสากิจชุมชนเกษตรสุขสรรค์คลองกระแชงเตยได้ และผู้วิจัยเสนอแนะแนวทางให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อการพัฒนาเชิงนโยบายด้านเศรษฐกิจและสังคม สร้างกระบวนการมีส่วนร่วมของชุมชน นำเอานวัตกรรมนี้ ไปใช้ประโยชน์จริงกับชุมชนต่อไป

โครงการพัฒนาศักยภาพและยกระดับการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมริมน้ำสู่การพัฒนาเมืองน่าอยู่ ชุมชนตลาดน้ำอัมพวา ตำบลอัมพวา อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม เป็นโครงการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยมีวัตถุประสงค์ 1.) เพื่อออกแบบและพัฒนาโครงข่ายเส้นทางรถรางและต้นแบบรถรางโดยสารบริการรับส่งนักท่องเที่ยว สร้างอัตลักษณ์ยกระดับการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์วัฒนธรรมชุมชน 2.) เพื่อออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์และบรรจุภัณฑ์สร้างสรรค์จากอัตลักษณ์วัฒนธรรมริมน้ำทรัพยากรธรรมชาติชุมชน ส่งเสริมอาชีพใหม่ สร้างความหลากหลายสินค้า ยกระดับสินค้า OTOP ชุมชน 3.) เพื่อพัฒนาศักยภาพพื้นฐานชุมชนด้านสังคมและเศรษฐกิจ โดยการประยุกต์ใช้การจัดการทางเทคโนโลยีสารสนเทศอย่างมีประสิทธิภาพ 4.) เพื่อเป็นแผนพัฒนาศักยภาพและยกระดับการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมริมน้ำ ชุมชนตลาดน้ำอัมพวา ตำบลอัมพวา อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม สู่การพัฒนาเมืองน่าอยู่ พื้นที่วิจัย ได้แก่ ชุมชนตลาดน้ำอัมพวา ตำบลอัมพวา อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม โดยใช้วิธีการคัดเลือกแบบเจาะจง กลุ่มเป้าหมาย คือ ชาวชุมชนตลาดน้ำอัมพวา และบุคลากรของหน่วยงานส่วนท้องถิ่นที่เกี่ยวข้องการนำองค์ความรู้ระบุไว้ รวม 50 คน โดยคัดเลือกตามเกณฑ์ที่กำหนดไว้ ซึ่งสรุปโครงการวิจัยย่อยที่ครอบคลุมความต้องการและตรงตามเป้าประสงค์เพื่อการแก้ปัญหาให้ตรงกับความต้องการของชุมชนเพื่อการพัฒนาที่สามารถเพิ่มศักยภาพและการยกระดับให้การท่องเที่ยวและการบริการมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น ทั้งทางด้านกายภาพที่สนับสนุนการท่องเที่ยว การพัฒนาระบบเทคโนโลยีสารสนเทศที่ช่วยให้เพิ่มศักยภาพการท่องเที่ยว การพัฒนาผลิตภัณฑ์ที่สร้างอัตลักษณ์ สร้างรายได้ ส่งเสริมเศรษฐกิจในชุมชน เพื่อนำไปสู่สังคม และเมืองน่าอยู่ยิ่งขึ้น ประกอบด้วยโครงการย่อย 1.) โครงการออกแบบและพัฒนาโครงข่ายเส้นทางรถรางและต้นแบบรถรางโดยสารบริการรับส่งนักท่องเที่ยว สร้างอัตลักษณ์ยกระดับการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์วัฒนธรรมชุมชน 2.) โครงการออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์และบรรจุภัณฑ์สร้างสรรค์จากอัตลักษณ์วัฒนธรรมริมน้ำทรัพยากรธรรมชาติชุมชน ส่งเสริมอาชีพใหม่ สร้างความหลากหลายสินค้า ยกระดับสินค้า OTOP ชุมชน 3.) โครงการพัฒนาศักยภาพพื้นฐานชุมชนด้านสังคมและเศรษฐกิจโดยการประยุกต์ใช้การจัดการทางเทคโนโลยีสารสนเทศอย่างมีประสิทธิภาพ วิธีดำเนิน การวิจัยในหลากหลายมิติ คือ การออกแบบและพัฒนาโครงข่ายเส้นทางรถรางและต้นแบบรถรางโดยสารบริการรับส่งนักท่องเที่ยว การออกแบบอาคารสถาปัตยกรรม การออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์ บรรจุภัณฑ์ที่ให้เกิดอัตลักษณ์และสอดคล้องกับการส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์วัฒนธรรม การสร้างต้นแบบ การทดสอบและการประเมินความพึงพอใจ ตลอดจนการเผยแพร่องค์ความรู้ขยายผลสู่ชุมชน ผลการวิจัยพบว่า โครงการย่อย ทั้ง 3 ในด้านการออกแบบและพัฒนาโครงข่ายเส้นทางรถรางและต้นแบบรถรางโดยสารบริการรับส่งนักท่องเที่ยว การออกแบบผลิตภัณฑ์และบรรจุภัณฑ์ที่สร้างสรรค์จากอัตลักษณ์วัฒนธรรมริมน้ำทรัพยากรธรรมชาติชุมชน การพัฒนาศักยภาพพื้นฐานชุมชนด้านสังคมและเศรษฐกิจ โดยการประยุกต์ใช้การจัดการทางเทคโนโลยีสารสนเทศอย่างมีประสิทธิภาพ ผลการประเมินความพึงพอใจ อยู่ในเกณฑ์ดีมากที่สุด และผู้วิจัยเสนอแนะแนวทางเพื่อการพัฒนาด้านกายภาพเชิงนโยบายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จากการดำเนินการวิจัยแสดงให้เห็นว่า การออกแบบต้นแบบในโครงการวิจัยที่ใช้หลักการออกแบบที่มีความสอดคล้องกับบริบท กายภาพพื้นที่ โดยใช้แนวความคิดอารยสถาปัตยกรรมและการหาอัตลักษณ์เฉพาะของชุมชน ได้แก่ เรือนพื้นถิ่นของชุมชน และสร้างความหลากหลายรูปแบบให้เป็นทางเลือก ส่งผลทำให้ชุมชนเกิดความพึงพอใจในรูปแบบการออกแบบซึ่งเป็นรูปแบบของเอกลักษณ์ชุมชนตัวเอง นอกจากนี้การสร้างกระบวนการมีส่วนร่วมในการวิจัยยิ่งทำให้ชุมชนเกิดการรับรู้และเกิดความรู้สึกร่วมอย่างมาก ดังนั้นผู้วิจัยสามารถสรุปผลได้ว่า นอกจากผลการวิจัยได้ผลผลิตออกมาเป็นนวัตกรรมด้านการออกแบบที่ผ่านกระบวนการมีส่วนร่วมของชุมชนแล้ว นอกจากนี้ยังจำเป็นต้องให้ผู้มีอำนาจที่เกี่ยวข้องในพื้นที่ ได้แก่ หน่วยงานบริหารส่วนท้องถิ่น นำเอานวัตกรรมนี้ ไปใช้ประโยชน์จริงและนำสร้างแผนนโยบายที่เกิดประโยชน์แก่ชุมชนด้วย เพื่อให้เกิดความยั่งยืนของพื้นที่ด้านการท่องเที่ยวมากยิ่งขึ้น